Corruptie gaat vaak samen met machtsmisbruik en sadisme: foltering, afpersing en corruptie in het Oekraïense leger

De Oekraïense Pravda bracht bijna een jaar geleden, op 16 december 2024 een uitgebreid, onthullend en onthutsend artikel over wantoestanden in het Oekraïense leger. Die zijn niet los te zien van de forse desertie. Nu de corruptie in Oekraïne voorpaginanieuws is, is het nuttig te zien dat het om veel meer gaat dan de roof van overheidsgeld, o.a. omdat corruptie ook de moraliteit en het moreel van het leger kan aantasten.

Een voorbeeld: de commandant van een compagnie stelt vast dat een soldaat, die op het punt stond permanent te worden ingezet in de regio van Ternopil, verdwenen is. Hij laat zoeken, maar de man blijft onvindbaar. Hij stuurt twee officieren naar de plek waar de soldaat geregistreerd werd, en daar bij hem thuis treffen ze zijn 75-jarige moeder aan. Met tranen in de ogen vertelt die dat haar zoon, sinds hij thuisgekomen is, met niemand praat en haast niets eet, maar alleen nog vodka drinkt. Zij vraagt om hulp.

De officieren vinden de man op de zolder, in kritieke toestand: uitgemergeld, bleek, angstig, weggekropen in een hoekje. Hij wil eerst helemaal niet praten, maar uiteindelijk begint hij te roepen dat hij niet terug wil, want dat ze hem in zijn eenheid zouden vermoorden als hij geen geld geeft aan de zoon van de commandant. Die zoon is Vladyslav Pastukh en zijn wangedrag (afpersing, bedreiging en slagen) en dat van soortgenoten wordt sinds de lente van 2024 onderzocht door militaire inspecteurs.

Lastposten mogen sneuvelen

Maar in plaats van bestraffing van de misbruiken vindt iets heel ander plaats: de inspecteurs en ook de slachtoffers die getuigen van wat hen overkomen is, worden overgeplaatst naar een infanterie-eenheid, waar het risico op sneuvelen heel groot is.

Het misbruik van Vladyslav Pastukh verliep als volgt. Op het gebruik van alcohol of drugs door soldaten staat een zware boete. Na vaststelling van zo’n gebruik werden de soldaten afgeranseld en gekleineerd en verplicht geld te betalen, onder bedreiging van naar de infanterie overplaatst te worden… V.K Pastukh beriep zich daarbij op zijn vader en zijn stiefvader die hoge functies hadden in het leger en die voor de overplaatsing zouden zorgen.

Pastukh had ook het lef een foto van zichzelf met een van zijn slachtoffers op de sociale media te publiceren. Hij bedacht overigens ook het naakt opsluiten van soldaten in een kooi om ze te dwingen geld af te staan.

Soldaten als privépersoneel

Er kwam ook ander misbruik in het leger aan het licht: soldaten die een extra premie kregen wegens inzet aan het front, bleken daar helemaal niet aanwezig te zijn, maar in feite elders te werken aan een privéwoning van een brigadecommandant – de stiefvader van Vladyslav Pastukh waar die zich op beriep.

Een leger waarin dergelijke wantoestanden voorkomen en de bestraffing ervan uitblijft, kan moeilijk een sterk moreel hebben. Wie macht heeft verrijkt zichzelf ten koste van anderen, krijgt veilige werkplekken dankzij goede relaties (vaak familierelaties) en kan vrij zijn sadisme uitleven. Als de zaken toch aan het licht komen en er een schandaal ontstaat, is er politieke druk om alles in de doofpot te stoppen. De zwakkeren, zonder hand boven het hoofd of politieke steun, mogen sneuvelen aan het front – voor hun corrupte vaderland.

De kritische reflex in de Oekraïense cultuur

Enkele parlementsleden hebben de wantoestanden aangepakt. Oleksiy Goncharenko heeft een video gepubliceerd van de mishandelingen, die door de daders zelf gemaakt is. En Yulia Yatsik heeft  het in een kooi opsluiten en kruisigen van soldaten bekendgemaakt. 

Dat zowel Oekraïense parlementariërs als officiële instanties, tegen de druk tot stilhouden in, ruchtbaarheid gaven aan de wantoestanden, onderzoek deden en bijdroegen tot stoppen van het misbruik en het ter verantwoording roepen van daders en medeplichtigen, verdient alle lof en toont dat er nog democratische vitaliteit aanwezig is in de Oekraïense politieke cultuur, ondanks alle criminele afwijkingen…

https://www.pravda.com.ua/articles/2024/12/16/7489216/ (Om te openen kan het nodig zijn deze link te kopiëren en in je browser te plakken.)

Dit artikel verscheen eerder in mijn blog op De Wereld Morgen van 19/12/2024, maar door de redactionele vernielingsdrang die daar nu heerst is het gewist, net zoals veel andere nuttige en belangrijke informatie.