
Oreshnikraketten (screenshot)
Het is 10 januari en ik kijk even wat mijn kranten brengen over de Russische raketaanval met een Oreshnik in Oekraïne. Ik las er op 9 januari al over in de blogosfeer – de gedrukte kranten en soms ook hun online berichtgeving lopen al eens achter op de actualiteit. Wat ik nu lees in DS en DM vind ik nogal onthutsend.
“Hypersonische raket op Lviv is Poetins waarschuwing aan Europa” titelt de Standaard boven een artikel van Dominique Minten. Hoezo op Lviv? Gaat het om een bombardement op de stad zelf? Waar dan precies? Slachtoffers?
Ik kijk in De Morgen, waar Tommy Thijs onder de kop “Poetins boodschap is amper mis te verstaan” over de Oreshnikaanval bericht en lees: “Het Russische ministerie van Defensie had gisterenochtend al bevestigd dat het een Oresjnik-raket had gelanceerd op ‘een dronefabriek en Oekraïense energie-infrastructuur’ in de buurt van Lviv.”
Dus niet gewoonweg de stad, maar een militair doelwit en een energiefaciliteit. DM licht verder toe: “Een Oekraïense bron zegt dat de raket dit keer net zoals toen [bij het allereerste gebruik van de Oreshnik door Rusland, E.H.] niet met explosieven was uitgerust. De geviseerde fabriek, een staatsbedrijf, liep enkel lichte schade op aan haar betonnen constructie, voornamelijk door de impact van kleine clustermunitie met ‘kleine kraters in een bosgebied’ als gevolg.”
Lichte schade?
Een ongetwijfeld peperdure raket, spitstechnogie met 36 afzonderlijk bestuurbare projectielen, heeft lichte schade aan het beton toegebracht? Met “kleine clustermunitie”? Ik begrijp er niets van.
Over andere schade spreekt het artikel niet, maar ik zag een dag eerder op het internet toch al videobeelden van een brandende gasopslagplaats? Daar wordt in het artikel niets meer over gezegd.
Ik kijk even in De Standaard. Dominique Minten schrijft: “Donderdag sloeg een hypersonische Oresjnik-raket in op Lviv, de belangrijkste stad in het westen van Oekraïne.” Geen melding van een gasopslagplaats en evenmin van een dronefabriek. Het doelwit lijkt de stad zelf.
Toch las ik op 9 januari al in de blog van de Brusselse Ruslandkenner en expert internationale relaties Gilbert Doctorow, die vaststelt dat Trumps activiteiten het internationale nieuws domineren: “Maar in de voorbije 24 uur heeft Vladimir Poetin het gedonder van Trump overstemd door een dramatische aanval op kritieke energie-infrastructuur van Oekraïne, bekend als de grootste gasopslagplaats van het land, met gebruik van de supersonische Oreshnikraket.”
“ Niet alleen heeft Rusland een faciliteit die instaat voor de helft van de opslag van het natuurlijke gas in Oekraïne vernield, maar het deed dat ook in de buurt van Lvov, helemaal in het Westen van het land, maar 70 km van de Poolse grens, en stuurde daarmee een niet mis te verstane boodschap aan de NAVO-landen over hun kwetsbaarheid voor dit niet te stoppen Russische wapen.”
De pure feiten worden zowel in DS als in DM gebrekkig, onvolledig of verkeerd weergegeven: wat is er aangevallen en waar? Met welk effect? Met welke consequenties? Zijn er slachtoffers?
Het psychologiseren in DS
Maar des te meer wordt er aandacht besteed aan de reacties en commentaren. Dominique Minten schrijft niet over de strateeg die Vladimir Poetin ongetwijfeld is, maar over diens psychologie: “Venezuela, een geënterde olietanker en een Amerikaans vredesplan waarmee hij niet kan instemmen, moeten Vladimir Poetin frustreren. Een aanval met een hypersonische Oresjnikraket op Lviv toont dat de Russische president bereid is de oorlog te laten escaleren.”
Dat legt Minten verder uit: “Volgens Moskou was dat een vergelding voor de Oekraïense drone-aanval op het buitenverblijf van president Vladimir Poetin, twee weken geleden. Omdat die drone-aanval nooit heeft plaatsgevonden, was meteen duidelijk dat Moskou met de Oresjnik-aanval een heel andere bedoeling had.”
Minten beslist simpelweg dat die drone-aanval, die ontkend wordt door Kiev, niet heeft plaatsgevonden. Dat Kiev de aanval ontkent, is begrijpelijk en ligt voor de hand. En dat de VS zeggen geen bewijzen ervoor te zien ook. Dat zijn immers betrokken partijen, die nadeel zouden ondervinden van het toegeven dat de beschuldiging correct is.
Bovendien zou het een gewaagde leugen zijn als Rusland het verhaal verzonnen had. En Rusland heeft ook al bewijsmateriaal voorgelegd, al verdient dat natuurlijk kritisch onderzoek. Dat Minten zomaar de knoop doorhakt, is journalistiek dubieus. Hij kon hooguit zeggen dat de zaak omstreden is, denk ik.
Een andere bedoeling?
Volgens de gedachtenlezende Dominique Minten had Poetin dus een andere bedoeling dan vergelding, dit kan volgens hem “niet anders geduid worden dan als een signaal dat Rusland bereid is de oorlog in Oekraïne verder te laten escaleren.”
Eerst en vooral: vergelding en andere bedoelingen sluiten elkaar niet per se uit. En wat staat er tegenover de bereidheid om de oorlog te laten escaleren? Toegeven aan het Westerse bondgenootschap? Is dat wat Minten verwacht? En is dat realistisch?
Rusland staat stevig in het conflict met Oekraïne, het is aan de winnende hand. Het is ertoe bereid vrede te sluiten, maar dan moet wel aan zijn voorwaarden worden voldaan. Dat is logisch, anders gaat het om een capitulatie.
Minten citeert een commentaar van EU-buitenlandchef Kaja Kallas: “De Oresjnik-raket is een duidelijke escalatie tegen Oekraïne en een waarschuwing aan de EU en de VS. De EU-landen moeten sneller luchtverdediging leveren en we moeten de kostprijs van de oorlog van Rusland verhogen.”
Kaja Kallas droomt ervan dat Rusland verslagen wordt, verzwakt en gefnuikt wordt of instort. Haar vele russofobe uitlatingen tonen dat. En, zo blijkt hier ook weer: zij is voor escalatie, niet voor vrede, en zeker niet op Russische voorwaarden. Dat dit voor Europa een suïcidale koers belooft te zijn, wil zij vanuit haar Ruslandhaat niet onder ogen zien.
De psychologiserende Dominique Minten ziet wel frustratie als drijfveer bij Poetin, maar niet de haat (met de geschiedenis van haar familie en haar land als achtergrond) van Kallas.
Daarbij stapt hij vrolijk mee achter de oorlogsbanier van Kallas. Dat Europa nog meer wapens moet leveren aan Oekraïne en ook de “kostprijs” van de oorlog voor Rusland moet verhogen (nog meer sancties?) wordt kritiekloos als normaal voorgesteld.
Een korte blik op de realiteit
Aan het slot van zijn mislukte artikel brengt Dominique Minten de beste informatie over Poetin: “Al weken voert hij de luchtaanvallen op de Oekraïense energie-infrastructuur op. In grote delen van Oekraïne is er nauwelijks nog elektriciteit. In het begin van de week werden vooral de grote steden in het zuiden en het centrum van het land geviseerd. Donderdagnacht kreeg Kiev opnieuw de volle laag.”
“De toestand in de Oekraïense hoofdstad is nu zo erg dat burgemeester Vitali Klitsjko de inwoners heeft opgeroepen de stad tijdelijk te verlaten. Dat heeft hij nooit eerder gedaan. De helft van de stad zit zonder verwarming en het vriest momenteel 10 graden.”
En dan de correcte en rauwe conclusie: “Het is duidelijk dat Rusland de winterkou aangrijpt om de Oekraïners extra onder druk te zetten.”
Zou ook heel stom zijn van Rusland om dat niet te doen?
En Brussel dan, en de NAVO?
Het artikel van De Morgen is geïllustreerd met een interessant kaartje. Dat toont het traject dat de Oresjnik moest afleggen vanaf de lanceerbasis in Kapoestin Jar tot Lviv, 1600 km. Voor zo’n hypersonische raket is dat maar een kwartier vliegen. De waarschuwingstijd voor mogelijke doelwitten is daarmee extreem kort, dat is duidelijk. En als je registreert dat zo’n raket opstijgt, weet je nog helemaal niet waar ze naartoe gaat…
Maar het kaartje had gerust wat ruimer kunnen zijn en Brussel en Londen mogen omvatten. Tommy Thijs vermeldt dat het vliegbereik van de Oresjnik 5500 km is. Dat wil zeggen dat ook pakweg Brussel en Londen geviseerd kunnen worden, net als de NAVO-basissen in België, Duitsland of Roemenië. Met één klap geen EU meer, met een paar klappen alleen nog een NAVO-puinhoop.
De beide artikels laten na de volle draagwijdte van de Russische zet met een Oresjnik aan te geven: Europa is onverdedigbaar! Niet alleen door het al bekende gebrek aan bruikbare troepen en eigentijds wapentuig, maar door technologische achterstand.
Er is immers geen afweersysteem dat de Oreshnik aankan. En die raket wordt nu ook volop in Wit-Rusland geïnstalleerd, nog veel dichter bij belangrijke mogelijke doelwitten van EU en NAVO.
De beide artikels besteden wel aandacht aan het gepruttel van de Europese machten. DM: “Alvast Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk noemden de inzet van de Oresjnik gisteren een nieuwe en onvaanvaardbare escalatie.” Maar de onvermijdelijke conclusie dat die Europese machten te weinig of geen realiteitsbesef hebben en hun eigen ondergang riskeren, ontbreekt. Een conclusie met als correlatie: er moet dringend druk van de ketel, er moet geluisterd worden naar de Russische noden en eisen, en er moet afgestapt worden van de Europese en Amerikaanse eigendunk en machtswaan. En van de gevaarlijke stupiditeit van de oorlogszuchtige krijgsdame Kaja Kallas.