Facebook, 27 juli 2026
De Morgen brengt vandaag een opiniestuk van de Amerikaanse hoogleraar Nina L. Chroestsjeva (ja, familie van Nikita Chroestsjov) over de oorlog in Oekraïne. Zoals vele “experten” inzake Rusland meent zij beter te weten wat Vladimir Poetin voelt, denkt en wil dan de Russische president zelf. Wat die zegt doet er niet echt toe, de deskundigen kennen hem en leggen precies uit hoe zijn woorden en zijn gedrag te interpreteren zijn.
Waar gaat het om in de oorlog tussen Oekraïne en Rusland? De professor beschrijft wat Poetins beweegredenen zijn: “Hij viel Oekraïne niet binnen om een concreet probleem op te lossen, maar om te bewijzen dat hij Zelensky en het Westen kon dwingen de macht van Rusland op zijn voorwaarden te erkennen. Voor Oekraïne is deze oorlog een strijd om te overleven, terwijl zij voor Poetin draait om het afdwingen van respect en het vermijden van elke schijn van zwakte.” Chroestjeva gaat dan meteen verder door deze door haar geponeerde doelstelling te plaatsen in wat zij een stalinistische traditie acht: “Die mentaliteit heeft diepe historische wortels. (…) Stalins bevel ‘Geen stap terug’ werd de blauwdruk voor de onverzettelijkheid van de Sovjet-Unie – en later van Rusland.”
Nu er door de Oekraïense aanvallen tot diep in Rusland een crisis is ontstaan in dat land, spant Poetin zich in om zijn beleid toe te lichten en te verdedigen in het openbaar. “Elk van die optredens diende hetzelfde doel: duidelijk maken dat over de oorlog niet valt te onderhandelen en dat zij de hoogste prioriteit van het Kremlin blijft. De oorlog is uitgegroeid tot het leidende principe van Poetins regime. (…) Poetin begon zijn oorlog tegen Oekraïne om zijn macht en kracht te demonstreren. Als hij die oorlog tegen Oekraïne zou beëindigen, zou dat neerkomen op een erkenning van zwakte. Voor een leider wiens gezag steunt op geweld en angst zou zo’n uitkomst een existentiële bedreiging vormen.”
Nadat de professor op die manier de oorlog gereduceerd heeft tot een kwestie van persoonlijke machtsaanspraken van Poetin, met een vies stalinistische luchtje eraan, wordt de Russische maatschappij aangepakt: “De uitdaging reikt echter verder dan Poetins politieke overleving. Voor echte vrede is een fundamenteel ander Rusland nodig: een land dat zijn terugkerende soldaten eerlijke antwoorden geeft, verantwoordelijkheid opneemt voor de oorlog, al is het maar in de vorm van een verklaring, zo niet een verontschuldiging, Oekraïne schadeloos stelt en zich economisch en diplomatiek opnieuw openstelt voor de rest van de wereld. (…) Om te breken met het ‘poetinisme’ zou een politieke afrekening nodig zijn die vergelijkbaar is met Chroesjtsjovs veroordeling van Stalins persoonlijkheidscultus in 1956. Anders gezegd: om de oorlog te beëindigen, zou het Poetin-regime moeten ophouden het Poetin-regime te zijn.”
Madam Chroestjeva is diep doordrongen van de Amerikaanse behoefte aan een “regime change” in Rusland en verkondigt en versterkt een resem voortdurend rondgetoeterde vooroordelen over dat land en zijn president. (En De Morgen vindt het de moeite waard dit geleuter te publiceren…) Tegenover de leugenachtigheid en de valsheid van haar discours moeten we even terugkeren naar de historische feiten en de woorden en standpunten van Poetin zelf, en het “hineininterpretieren” eventjes aan de kant schuiven.
De oorlog is opgestart door Kiev, dat een burgeroorlog begon tegen de overwegend Russischtalige provincies Donetsk en Loehansk die de discriminatie van hun taal en cultuur door Kiev niet wilden accepteren. Er was een vreedzame oplossing voor dit interne Oekraïense conflict voorzien, het akkoord van Minsk II, waarbij er geen afscheuring van de protesterende gebieden voorzien was, maar het taalconflict zou worden opgelost door ze een zekere autonomie toe te kennen. Rusland ging niet mee in het afscheuringsconcept – geen Russische “expansiedrang” of “annexatiedrang”. Het waren de extremisten in Kiev die het door de VN goedgekeurde akkoord niet wilden erkennen en naleven en een oorlog begonnen tegen de dissidente gebieden. Rusland greep in die oorlog in toen die piekte en tot een afslachting van de opstandelingen dreigde te evolueren, en voorkwam daarmee groot onheil.
Juridisch was de Russische interventie in de Oekraïense burgeroorlog goed onderbouwd: de opstandige provincies vroegen en kregen het lidmaatschap van de Russische Federatie, zodat het vanzelfsprekend en gerechtvaardigd was dat die de verdediging van de dan officieel afgescheurde provincies op zich nam. Oekraïne en het Westen schakelden over naar een oorlog – “proxy war” -tegen Rusland, die een lang gekoesterde droom was om dat grootste land ter wereld te kunnen verzwakken.
De basiseisen van Rusland voor een beëindiging van de oorlog zijn begrijpelijk en terecht: geen NAVO-lidmaatschap van Oekraïne (en ook geen buitenlandse troepen), en een beperking van de militaire capaciteit van Kiev. Dat moet ook zijn troepen terugtrekken uit de Donbas. Ook dat is logisch, want anders kan de oorlog op elk moment hervat worden doordat Kiev terrein wil heroveren.
Dat Rusland zich zou moeten verontschuldigen voor een oorlog die door Kiev begonnen is, en Oekraïne een schadevergoeding zou moeten geven voor de oorlog die Kiev opgestart heeft, is volkomen onzin. Wat madam de professor weigert te zien (en velen met haar) is dat niet Oekraïne, maar Rusland bedreigd is en vecht voor zijn veiligheid en voortbestaan. Zou Rusland zijn hypersonische raketten mogen installeren op Cuba? Maar de NAVO of Westerse staten zouden wel troepen moeten kunnen legeren in Oekraïne? Onzin toch?
De coalition of the willing is een coalitie van oorlogszuchtigen die alle afkeuring verdient. Zonder begrip en respect voor het Russische standpunt is er geen vrede mogelijk, en dat die er niet komt, ligt niet aan Rusland, maar aan het Westen en de verwrongen ideologische voorstelling die het heeft van Rusland en zijn belangen. Madam Chroestsjeva is daarvan een pion en een pleitbezorger: Rusland zwartmaken, Poetin zwartmaken en ondertussen zwijgen over de extremisten van het gore bewind in Kiev die Oekraïne in het verderf gestort hebben en nog storten…
Erics kijk 